Üstün Zekalı Çocuklar İçin Anne Babaların Yapabilecekleri

“Üstün zekalı çocuklar” konusunda aldığımız pek çok soru üzerine çocuklarda üstün zeka konusunu ele almaya karar verdik.  Uzman Klinik Psikolog Zeynep Zat’a çocukların üstün zekalı olup olmadıklarını nasıl anlayabileceğimizden zeka testlerinin nasıl ve kimler tarafından uygulanabileceğine, üstün zekalı olmanın hiperaktiviteyle bağlantılı olup olmadığından üstün zekalı çocuklara nasıl bir eğitim verileceğine kadar konuyla ilgili herkesin merak ettiği soruları ilettik.

Üstün zekalı çocuklar söz konusu olduğunda ilk ve en önemli konulardan biri bu çocukların belirlenmesidir; çünkü ancak bu sayede onların kişisel, psikolojik, sosyal ve akademik yaşamlarındaki ihtiyaçları tespit edilir ve bunların gelişimi için uygun adımlar planlanabilir. Aksi takdirde bu çocuklar arkadaş ilişkilerinde pek çok güçlükler yaşayan, derslere ilgisiz ve akademik başarısı düşük bir profil çizerler.

Çocuğun üstün zekalı olup olmadığını nasıl anlayabilirsiniz? 

Bu çocukların bazı niteliklerini bilmemiz burada bizim için yol gösterici olacaktır.

Üstün zekalı çocuklar genel olarak, dikkatlerini doğumdan itibaren yaşıtlarına göre daha uzun süre odaklayabilirler. Soyut düşünme üstünlerde daha gelişmiştir. Örneğin kolayca kavram oluşturabilirler. Düşünceleri akıcı, sözcük dağarcıkları geniş ve ezberleme yetenekleri gelişmiş olabilir. Kendi başlarına okumayı öğrenebilirler. Sayılara yaşıtlarından daha erken ilgi duymaya başlayabilir, zaman kavramı da yaşıtlarından erken gelişebilir.

Yeni mekanik aletleri kendileri keşfedebilirlerken, daha az yapılaşmış öğrenme materyalini seçerler. Başladıkları görevi bitirmeleri için kendilerine şans verilmesini bekler ve iki işi aynı anda yapabilirler. Bunların yanı sıra erken dönemden itibaren daha sağlıklı, fiziksel gelişimleri daha iyi ve duyuları oldukça hassastır. Çocuklarda bu özelliklerden birkaçı olduğu durumlarda, üstün zekalı olma ihtimalleri düşünülebilir.

Zeka testleri kaç yaşında ve nasıl uygulanır?
Üstün zekalı çocukların saptamasında en güvenilir yol, istatistiksel analizler sonucunda geçerli ve güvenilir olduğu bulgulanmış olan zeka testlerinin kullanılmasıdır.

6-16 yaş arasındakilere çocuklar için “Weschler Zeka Testi” (WISC-R) kullanılabilirken, 2 yaş 6 ay ile 7 yaş 3 ay arasındaki çocuklara “Weschler Okul öncesi ve Birincil Zeka Ölçeği” (WPPSI) uygulanır. Ancak bir çocuğun üstün zekalı olup olmadığına karar verirken, yalnızca bu testlerin sonuçları ile sınırlı kalmamak çok önemlidir.

Testlerin yanı sıra öğretmenlerin ve psikologların değerlendirmeleri de üstün zekalı olup olmadığını öngörmede etkilidir ve kendilerinden alınan verilerin de göz önünde bulundurulmasında yarar vardır. Örneğin, literatür araştırmaları İngiltere, Amerika ve Çin’de öğretmen değerlendirmelerinin oldukça iyi bir yordayıcı (tahmin) olduğunu gösterir. Aile geçmişinde üstün zekalı bireyler olması da çocuğunuzun üstün zekasına bir işaret olabilir.

Hiperaktiviteyle üstün zeka arasında bağlantı var mıdır?

Üstünlerin aşırı duyarlı bir sinir sistemine sahip olmaları, üstün olmayan yaşıtlarına göre daha hareketli olmalarına neden olabilir. Ancak ‘hareketli’ diye tarif edilen üstün zekalı çocukların, hiperaktivite tanısı almış çocuklar ile karıştırılmaması çok önemlidir.

Hiperaktivite bozukluğu olan çocuklar, davranışlarını regüle eder (düzenler) ve herhangi bir aktivite üzerinde konsantrasyonlarını uzun süre devam ettirmekte güçlük yaşarken, üstünler herhangi bir konu ile ilgilendiklerinde bu konu üzerine yoğunlaşabilirler. Hatta meraklı ve istekli olduklarında daha uzun süre bunun üzerine çalışabilirler.

Çocuklarda hiperaktivite bozukluğu olduğundan şüphelenildiğinde mutlaka bu konuda uzman bir profesyonele başvurulmalıdır.

Üstün zekalı çocuğa nasıl bir eğitim verilmeli?

Üstün zekalı çocukların akademik ihtiyaçları ve güçlü oldukları alanlardaki ihtiyaçlarını karşılamak için ‘farklılaştırılmış’ eğitim modeli uygun olabilir. Bu konudaki farkındalığın son yıllarda gelişmesi ile ülkemizde de özel programlarda eğitim veren okullar mevcuttur.

Üstün zekalı çocuğa aile nasıl davranmalı?

Ailenin üstün zekalı çocuklarına karşı tutumları çocuklarını akademik, sosyal ve psikolojik gelişimleri için çok değerlidir. Ebeveynlerin, çocuklarının üstün zekalı olmasından ileri gelen belirli davranış, duygu ve düşüncelerinin farkında olması, bunları anlamlandırabiliyor olması ve uygun tepkiler vermesi çok değerlidir. Ebeveynlere, çocuklarının güçlü yanlarını ve yaşıtlarını geride bırakan performanslar sergilediği alanları belirlemekte ve bu alanlardaki gelişimlerini desteklemekte önemli görevler düşer.

Aileler çocuklarını zeka testine tabi tutmak için nereye götürebilir?

Rehberlik ve araştırma merkezleri, özel danışmanlık merkezleri, bazı okullarda ve bazı hastanelerin psikiyatri/psikoloji bölümlerinde uygulanabilir.

Merkezimizde çocuklara yönelik zeka testi uygulamaları yapılmaktadır. 

Fenomen Psikolojik Danışmanlık ve Eğitim Merkezi

Uğur Mumcu Cad. No:85/6 Çankaya Ankara

0312 446 40 76- 0532 160 26 65

Bu yazı 2596 kere okundu.
  • Site Yorum

Bir yorum bırak

Online Psikolojik Testler
psikolojik testler
Bu siteye,Klinik Psikolog, Psikolojik Testler, Depresyon Testi, Takıntı Testi, Aşk Testi, Kıskançlık Testi, Ankara Psikolog Tavsiye, Psikolog Ankara Adresleri, Pedagog, Çocuk Psikoloğu, Aile Danışmanı, Evlilik danışmanı, Cinsel Terapi, Depresyon, Panik Atak, Fobiler, Yaşam Koçu, Takıntılar, Psikolojik Testler anahtar kelimeleri ile ulaşıldı. Ankara Psikolog